17 stycznia 2026

Myśli o wychowaniu

 

  Młodzież w cyfrowym świecie 

 

Młodzi ludzie (…) nie mają podziałów online i offline.

Dla nich świat realny i cyfrowy to jedna rzeczywistość.

(Karolina Pilawa)

 

Dojrzewanie  i dorastanie jest okresem kształtowania potrzeb, nie tylko biologicznych, ale przede wszystkim psychospołecznych. Wśród  nich  bardzo ważne są potrzeby emocjonalne, które na tym etapie są przeciwstawne i chwiejne, co wynika z nieustabilizowanego systemu wartości. Rodzaj emocji (dodatnie lub ujemne) zależy od  doświadczeń społecznych, czyli wpływu rodziny i  rówieśników. W pozytywnym środowisku rodzinnym  rozwój emocjonalny jest ukierunkowany na dobro i uwrażliwienie na przejawy  zła. Współczesna rzeczywistość  jest jednak  zdominowana przez świat cyfrowy i obecność mediów społecznościowych.  Wprowadza  on nowe, nieznane wcześniej wyzwania, z którymi musi mierzyć się dzisiejsza młodzież. 

Nie sposób nie zauważyć, że świat cyfrowy, choć oferuje dostęp do wiedzy, kontaktów i rozrywki, niesie również zagrożenia dla zdrowia psychicznego młodego pokolenia. Badania pokazują, że spędzanie dużej ilości czasu w intrenecie ma niekorzystny wpływ na psychikę młodego człowieka, co może nieść ze sobą konsekwencje w postaci chorób psychicznych.  Wirtualna przestrzeń, choć pozornie sprzyja nawiązywaniu relacji, często pogłębia izolację i wzmaga uczucie braku autentycznego kontaktu. 

W Polsce coraz częściej prowadzi  się badania na temat korzystania przez młodzież z mediów społecznościowych, ponieważ skala uzależnień od Internetu wciąż rośnie. Młodzi ludzie spędzają coraz więcej czasu online –średnio 5 godzin i 36 minut dziennie. Około  16 % nastolatków deklaruje, że nie potrafi wytrzymać bez mediów społecznościowych dłużej niż godzinę. Co czwarty z nich przyznaje, że ma trudności z myśleniem o czymś innym niż platformy społecznościowe. Dlatego uczniowie nawet podczas lekcji do nich zaglądają. Choć Internet niesie ze sobą wiele korzyści, ma on także swoją ciemną stronę. Ludzie w mediach czują się bowiem bezkarni, co wykorzystują do ośmieszania lub poniżania innych. Niemal 40% nastolatków doświadczyło wyzwisk w sieci, a co czwarty był ośmieszany i/lub poniżany. Młodzież w dobie Internetu coraz częściej nie rozmawia ze sobą w świecie rzeczywistym, lecz za pomocą komunikatorów. Zamyka  się w sobie, a to prowadzi do poczucia samotności, a przecież właśnie komunikacja z rówieśnikami jest ważna dla właściwego  rozwoju.

Ostatnio powstał  film ,,Dojrzewanie”, który w poruszający  i realistyczny sposób ukazuje dramatyczne dylematy, z jakimi zmagają się młodzi ludzie w dzisiejszych czasach.  Dorastaniu  młodzieży stale  towarzyszy presja otoczenia- w szkole, w telefonie, na ekranie, w komentarzach. Serial  odzwierciedla codzienne realia życia wielu nastolatków: poczucie osamotnienia, lęk przed odrzuceniem, konieczność nieustannego dopasowania się do zmieniających się oczekiwań społecznych. Film stał się pretekstem do głębszej  refleksji - zarówno nad  stanem psychicznym młodego pokolenia, jak  również nad rolą dorosłych w tym procesie. Rodzice powinni być ostoją dla swoich dzieci, aby mogły radzić sobie ze swoimi emocjami. Nie wystarczy chronić dzieci przed zagrożeniami świata cyfrowego. Trzeba także nauczyć je radzić sobie emocjonalne w tej nowej rzeczywistości. 

Dojrzewanie  w świecie pozbawionym wyraźnych granic między tym, co realne a tym co wirtualne, wymaga ze strony starszych obecności, rozmowy, zrozumienia i wsparcia. Dojrzewanie bowiem  to proces, który nie powinien odbywać się w samotności. Tylko wtedy młodzi ludzie zdołają przejść ten trudny etap życia -  nie jak ofiary epoki ekranów, lecz jako ich świadomi uczestnicy. 

Aleksandra 

  

Grafika: 

https://www.termedia.pl/f/pages/53154_d0e316762b9a0ea47dacedce992b9208_blog.jpg 

https://i.ytimg.com/vi/cBv5mXl789M/hq720.jpg?sqp=-oaymwEhCK4FEIIDSFryq4qpAxMIARUAAAAAGAElAADIQj0AgKJD&rs=AOn4CLC-ijC6hLXGOmseVizLfzC0bn2r-Q

6 komentarzy:

  1. Okres dojrzewania od zawsze był trudnym okresem w życiu człowieka. Ale w tych czasach stał się jeszcze trudniejszy przez wyidealizowane wzorce piękna i hejt w internecie. Podczas dojrzewania trzeba pamiętać by kochać siebie bezgranicznie i nie zważać na opinie innych.

    OdpowiedzUsuń
  2. Uzależnienie od telefonu prowadzi często do "Tiktok Brain'u", czyli mózgu wytresowanego przez Tiktoka czy inne media społecznościowe. Częste oglądanie szybkich, przeskakujących filmików obniża aktywność kory czołowej, która jest odpowiedzialna za koncentrację. To właśnie dlatego nastolatkowie często mają problem ze skupieniem się na dłuższych zadaniach, czytaniem książki dobrą pamięcią

    OdpowiedzUsuń
  3. W mojej opinii, szczególnie ważne jest podkreślenie roli rodziców i dorosłych, którzy poprzez rozmowę i wsparcie mogą pomóc młodzieży bezpiecznie przejść przez trudny okres dorastania.

    OdpowiedzUsuń
  4. Bardzo ciekawy i ważny post. Dobrze pokazuje, że Internet ma nie tylko dobre, ale też złe strony. Zgadzam się, że młodzi ludzie potrzebują wsparcia dorosłych, bo dojrzewanie w świecie mediów społecznościowych jest trudne i nie powinno odbywać się w samotności.

    OdpowiedzUsuń
  5. Ostatnio usłyszałam opinię kobiety po sześćdziesiątce, że współczuje naszemu pokoleniu dorastania w dzisiejszych czasach. Czy się z tym zgadzam? W pewnym stopniu tak. Rozwój Internetu dał nam dostęp do ogromnej bazy informacji oraz znacznie poszerzył nasze możliwości. Niestety, tak jak napisała autorka, niesie to również wiele zagrożeń, co szczególnie widać w przytoczonych statystykach. Ja również zauważyłam, jak duży wpływ na moją psychikę mają media społecznościowe, dlatego zdecydowałam się na wprowadzenie ograniczeń czasowych na część z nich oraz na całkowite usunięcie TikToka. Serial „Dojrzewanie” jest tu dobrym punktem odniesienia i skłania do refleksji – nie tylko młodzież, ale także dorosłych. Ten wpis przypomina, jak ważne są rozmowa, wsparcie i obecność bliskich w czasie dorastania.

    OdpowiedzUsuń
  6. Dzisiejsze czasy, w których każdy ma dostęp do czegokolwiek tylko zapragnie, sprawia, że człowiek zamiast sięgać po pomoc drugiego człowieka, sięga po sztuczną inteligencję. Słyszałem o tym wielokrotnie, jednakże sztuczna inteligencja oparta jest na schematach, dlatego nie jest w stanie zastąpić rozmowy z drugim człowiekiem, która u nastolatków jest szczególnie ważna.

    OdpowiedzUsuń